Gezondheid en musici

Goed muziek maken heeft niet alleen te maken met 'geen drank geen klank', maar ook met bewegen. We horen het niet graag, maar bewegen en een goede houding zijn cruciaal voor musici. Laat je verleiden door het oosten. Ontdek wat qigong of Bujinkan voor jou kan betekenen

Introductie Qigong / het echte werk; Bujinkan /

Introductie Qigong: Als beroepsmuzikant hebben we ons lichaam meer dan nodig ! Helaas laat dit lichaam ons af en toe in de steek op een cruciaal moment.Daarom organiseert het Conservatorium van Brussel een GRATIS lezing met een introductie-oefening QIGONG op 12 DECEMBER 2007 van 10u-13u of 14u-17u. Deze workshop wordt gegeven door Bruno Brys, voormalig beroepspianist en dirigent, nu professioneel qigong-leraar. IEDEREEN WELKOM ! Koninklijk Conservatorium Brussel, Kleine Zavel 5, 1000 Brussel 
+ WEEKEND WORKSHOP QIGONG VOOR MUZIKANTEN 12-13 JANUARI 2008 door Bruno Brys. Beperkt aantal plaatsen dus graag snelle aanmelding op eva.pareyn@gmail.com of 0497 54 55 54. Uiterste inschrijvingsdatum : 6 januari 2008.

Het echte werk; Bujinkan, . www.te-nage.be
Voor de liefhebbers van het echtere werk kan je je ook wagen aan Bujinkan. 'Kamae', ofte houding(en) zijn daarin van wezenlijk belang. Net zoals bij musici een goede houding cruciaal is, alhwoel men dat wel eens dreigt te vergeten. In Bujinkan Budo Taijutsu bepaalt je houding helemaal of je een goede beoefenaar kan worden van deze krijgskunst. Dit is 'the real thing'. Geef afkooksel maar een verderzetting van een traditie die verder bouwt op scholen die zelfs teruggaan tot de elfde eeuw. Uiteraard wordt er geoefend met respect en zijn letsels vreemd genoeg (of net dankzij de extreme aandacht voor houding en techniek) quasi onbestaande in vergelijking met de lauwe afgeleide Judo of Jiujitsu varianten. Bezoek de site van Te-Nage, de eerste en oudste Bujinkan-Dojo in de agglomeratie Antwerpen en overtuig jezelf. www.te-nage.be

Richtlijn lawaai / Oordopjes / Doof van muziek & reactie /

Richtlijn Lawaai, 25/02/2003
Ze vervangt de richtlijn van 12 mei 1986 (86/188/EEG) over blootstelling aan lawaai tijdens het werk. De lidstaten krijgen drie jaar voor de omzetting (d.i. tot 15 februari 2006). klik www.acvcultuur.be/vlopera/cpb.html
BACK TO TOP

Doof van muziek? Gehoorschade bij orkestmusici: oplossingen op maat, 30/01/2003; door Pauline Beran
Beethoven werd doof op zijn oude dag. Door schadelijk geluid? Daarover gaat het zojuist afgesloten arboconvenant voor de orkesten.(1)

Dat convenant wil gehoorschade bij orkestmusici beperken. (2) Maar er IS toch al iets geregeld over schadelijk geluid in het convenant arbopodium? Inderdaad, maar dat gaat over versterkt geluid. Dit nieuwe convenant gaat alleen over onversterkt geluid en alleen over orkestmusici.

Voor wie?
Wie lopen vooral risico? De altviolen en de contrabassen: zij zitten vlak voor het koper. De tweede violen: zij zitten naast de piccolo. Trompetten die de trombone's achter zich hebben. Houtblazers: zij zitten voor pauk en slagwerk.
En violen zijn zichzelf tot last door de hoge tonen vlak bij het oor. Aan al die dingen denk je niet als je net toegelaten bent tot het conservatorium. Maar als je een jaar of tien bij een orkest werkt, dan heb je er des te meer gedachten over. Daar heb je de altviolen weer met hun eeuwige gezeur, denk je als koperblazer. En vice versa. Gehoorschade oplopen, een rare piep met je mee dragen, dat was toch niet de (bij)bedoeling van het musiceren??

Oplossingen?
Er wordt geëxperimenteerd met oordoppen. TNO is in het kader van het convenant bezig met een nieuw soort oordop die antigeluid veroorzaakt. Er zijn schermen van plexiglas die achter de altviolen kunnen worden gezet. Maar dat vinden de blazers weer afbreuk doen aan hun aandeel.
Een andere opstelling van het orkest? De koperblazers wat hoger? Of op afstand, en naast en niet voor elkaar? Zoals in de Verenigde Staten en Canada soms al gebeurt? Dat vinden de blazers weer minder, zo apart van de overige musici. Moet iedereen wat water bij de wijn doen?

Het convenant heeft hele concrete doelstellingen geformuleerd, het is oplossingsgericht. De orkesten zullen zich moeten inspannen om die oplossingen tot stand te brengen. Hoe
doe je dat, met zulke tegenstrijdige belangen en -soms- ingenomen stellingen?
Een manier zou kunnen zijn om de uitgangspunten van mediation te benutten. Waar de nadruk ligt op belangen en waar stellingen en standpunten worden losgelaten.

Invloed van claims?
Hoe komt het dat in de Verenigde Staten en Canada de opstelling van de musici anders is terwijl dat hier nog niet mogelijk lijkt? De wetgeving is strenger, het risico van claims is groter. Dat beïnvloedt de houding van de zakelijk directeur. In Nederland is dat ondenkbaar, daar gaat een zakelijk directeur niet over, dat is een artistieke zaak. Maar het verschil is minder groot dan het lijkt. We hebben hier een arbeidswetgeving die bepaalt dat de werkgever moet voorkómen dat de werknemer in zijn werk schade lijdt (3). Wanneer er een rechtszaak gewonnen zou worden door een musicus met gehoorschade en de werkgever schadevergoeding mag betalen voor het verlies aan inkomen van de musicus, dan zal de discussie wat minder vrijblijvend worden. De schade voor
de musicus wordt steeds groter door de WAO-bezuinigingen.

Dilemma
Door het convenant ontstaat er een dilemma: werkgevers kunnen niet meer onder maatregelen uit. Wachten zij op een procedure van een individuele werknemer? Benutten zij het convenant om hun werkgeversrol (onder meer: het verenigen van strijdige belangen binnen de instelling) ten volle uit te oefenen? Als zakelijk dirigent van het orkest!
Trouwens, Beethoven werd doof door een aandoening, niet door schadelijk geluid...

© Pauline Beran, Stenvers & Beran, Mediation in Onderwijs en Kunsten
Noten:
(1) Zie Arbonieuws d.d. 11 november 2002 <11-11-02.htm>
(2) Gehoorschade is niet hetzelfde als doofheid.
(3) Burgerlijk Wetboek boek 7 artikel 658: een risico aansprakelijkheid van de werkgever! Denk aan beroepsziekten.
BACK TO TOP

reactie, 15/02/2003
"In uw Doof van muziek wordt met geen woord gerept over de muzikant die meest
last heeft van geluidsoverlast, namelijk de piccolospeler. Ik claim deze
plaats aan 120 DB voor mijn rechteroor, 100 DB voor mijn buren. wie doet
beter?" B. Boelens

U hebt natuurlijk gelijk dat het artikel onvolledig is. Maar wij hebben het enkel overgenomen. Over gehoorproblemen bij muzikanten kan men onderhand een hele bibliotheek vullen. Onze bedoeling om deze artikels te plaatsen is om musici te wijzen op de problemen en oplossingen onder het motto 'open je oren voor doofheid ze sluit'. Indien u echter andere boeiende artikels over dit onderwerp hebt, mag u ze ons altijd sturen. Wij zullen ze met veel aandacht lezen, en desgevallend plaatsen.
De redactie

Oordopjes voor muzikant door EU-geluidsnorm
Beste redactie,
bij deze een interessant stukje uit de Nrc aangaande gehoorbescherming in de nederlandse orkesten.

Vriendelijk groet,, Marijn ten Harmsen van der Beek

Minder luide muziekstukken, een grotere afstand en/of zelfs plexiglas tussen blazers en strijkers op concertpodia en misschien zelfs oordopjes voor musici. Dat zijn de eventuele gevolgen voor de klassieke muzieksector van nieuwe Europese regels voor geluidsbelasting op het werk.

Het Europees Parlement werd het deze week eens over de invoering van strengere normen voor geluidsbelasting op het werk vanaf 2006. De huidige maximaal toelaatbare geluidsnorm gaat van 90 naar 87 decibel, wat een halvering van het geluidsniveau is.

De regels gelden niet alleen voor bouwplaatsen of fabrieken, maar ook voor werknemers in de muziek-, en amusements- en horecasector. In deze sectoren mogen EU-lidstaten gebruik maken van een overgangstermijn tot 2008. Voor de hier werkzame musici, discjockeys en obers moeten de lidstaten in overleg met branche-organisatis een gedragscode opstellen voor toepassing van de geluidsregels.

In de Nederlandse klassieke muzieksector is het overleg daarover al ver gevorderd, zegt Ton Verberne, interim-directeur van het Contactorgaan Nederlandse Orkesten (CNO). De Nederlandse norm ligt met maximaal 85 decibel nu al lager dan de toekomstige Europese norm van 87.

TNO in Delft gaat onderzoeken hoe bij de keuze van het repertoire op de nieuwe regels gelet zou kunnen worden. Verder zou bijvoorbeeld het hoger plaatsen van blazers op concertpodia kunnen voorkomen dat die al te direct in de oren van andere musici tetteren. Volgens Verberne leren Scandinavische conservatoriumleerlingen inmiddels ook al spelen met oordopjes in.

Op 7 november wordt in Nederland tussen overheid, werkgevers en werknemers een convenant getekend over de vraag hoe in de komende drie jaar plannen gemaakt kunnen worden om de geluidsbelasting te verminderen. Maatregelen zijn het meest nodig in de popmuziek- en discosector, waar de grootste en langdurigste schadelijke geluidsbelasting voorkomt.

Werknemers krijgen het recht op kosten van de werkgever een dokterscontrole van hun gehoor te laten uitvoeren bij blootstelling aan meer dan 85 decibel. Bij meer dan 80 decibel kunnen zij, als er een gezondheidsrisico bestaat, om een gehoortest vragen. Werkgevers worden verder verplicht maatregelen te nemen wanneer het geluidsniveau in hun bedrijf de grens van 85 decibel bereikt.

Onlangs werden in de EU ook al normen gesteld voor maximale trillingsbelasting voor werknemers en er komen nog normen voor belasting van licht en elektromagnetische golven. De Deense minister van Sociale Zaken Claus Hjort Frederiksen wees er nog op dat door de gemeenschappelijke geluidsnorm voor de hele EU ,,oneerlijke concurrentie wordt voorkomen''.
1 november 2002
 
BACK TO TOP